Болеслав ЛЕСЬМЯН
Piła
Idzie lasem owa zmora, co ma kibić piły,
A zębami chłopców nęci i zna czar mogiły.
Upatrzyła parobczyna na schyłku doliny:
"Ciebie pragnę, śnie jedyny - dyny moje, dyny!
Pocałunki dla cię, chłopcze, w ostrą stał uzbroję,
Błysk - niedobłysk na wybłysku - oto zęby moje!
Oczaruj się tym widokiem, coś go nie widywał,
Ośnijże się tymi snami, coś ich nie wyśniwał!
Połóż głowę na tym chabrze i połóż na maku,
Pokochaj mnie w polnym znoju i w śródleśnym ćmaku!"
"Będę ciebie kochał mocą, z którą się mocuję,
Będę ciebie tak całował, jak nikt nie całuje!
Będę gardził dziewczętami, com je miał w swej woli,
Bo z nich każda od miłości łka, jak od niedoli.
Chcę się ciałem przymiarkować do nowej pieszczoty,
Chcę się wargą wypurpurzyć dla krwawej ochoty!
Chcę dla twojej, dla zabawy tak się przeinaczyć,
Abym mógł się na twych zębach dreszczami poznaczyć!"
Zazgrzytała od rozkoszy, naostrzyła zęby:
"Idę w miłość, jak chadzałam na leśne wyręby!"
Zaszumiała ponad nimi ta wierzba złotocha -
Poznał chłopiec, czym w uścisku jest stal, gdy pokocha!
Całowała go zębami na dwoje, na troje:
"Hej, niejedną z ciebie duszę w zaświaty wyroję!"
Poszarpała go pieszczotą na równe części:
"Niech wam, moje wy drobiażczki, w śmierci się poszczęści!"
Rozrzuciła go podzielnie we sprzeczne krainy:
"Niechaj Bóg was pouzbiera, ludzkie omieciny!"
Same chciały się uciułać w kształt wielce bywały,
Jeno znaleźć siebie w świecie wzajem nie umiał.
Zaczęło się od mrugania ległych w kurzu powiek -
Nie wiadomo, kto w nich mrugał, ale już nie człowiek!
Głowa, dudniąc, mknie po grobli, szukająca karku,
Jak ta dynia, gdy się dłoniom umknie na jarmarku.
Piersią, sobie przywłaszczoną, jar grabieżczo dyszy,
Uchem, wbiegłym na wierzchołek, wierzba coś tam słyszy!
Oczy, wzajem rozłączne, tleją bez połysku,
Jedno brzęczy w pajęczynie, drugie śpi w mrowisku.
A ta ręka, co się wzniosła w próżnię ponad drogą,
Znakiem krzyża przeżegnała nie wiadomo kogo!
Перевод и комментарий Е.В. ГОЛОВИНА:
"Ненависть Лилит простирается и на живых, и на мертвых мужчин. Рабби Моисей Кордоверо (XVI век) в книге «Pardes Rimanim» ("Гранатовый сад") дает ряд весьма устрашающих примеров. По его словам, Лилит любит совокупляться с повешенными и мертвецами в могилах, но при этом не растит эмбриона во чреве своем. В первом случае, эмбрион зреет под виселицей и рождается женщиной, поросшей колючками, наподобие апунции или ежа, или зубьями пилы. У мертвеца в могиле после подобного соития пенис разрастается женского силуэта ядовитым деревом, похожим на манценил или анчар. Такого рода флоральные «гиноиды», дети Лилит, называются в каббале «маццикинами». Польский поэт XX века Болеслав Лесьмян в балладе «Пила» рассказал о забавах маццикина.
“Иду в любовь, как хаживала на лесные вырубки!”
Зашумела над ними ива зловещим золотом,
И познал парень какова сталь, когда полюбит!
“Ой люли, не одну душеньку из тебя зубами вырву, в тот мир отправлю,
полетят они роем растревоженных пчел!”
И распилила его в сумятицу частей:
“Ох вы, забавы мои, пусть вам в смерти посчастливится!”
Распилила тело, разбросала на разные стороны:
“Пусть вас бог пособерет, лохмотья человеческие!”
Но лохмотья хотели сшиться прежней формой, да разыскать друг друга не могли.
Замигали веки в пыльном облаке, неизвестно кто и мигал, только не человек.
Голова покатилась по лугу в поисках шеи, ну прямо как дыня из ладони на ярмарке.
Яр, грабитель, задышал украденной грудью.
Ива зацепила ухо, человечьим ухом заслушала.
Глаза, раскиданные, тлеют кто где: один жужжит в паутине, второй заснул в муравейнике.
Одна нога пляшет на опушке леса, вторая волочится коленом по хлебному полю.
А та рука, что взнеслась в пустоту над дорогой, перекрестила неизвестно кого».
("Странные женщины. Эссе о Лилит и остальных женщинах".)
Idzie lasem owa zmora, co ma kibić piły,
A zębami chłopców nęci i zna czar mogiły.
Upatrzyła parobczyna na schyłku doliny:
"Ciebie pragnę, śnie jedyny - dyny moje, dyny!
Pocałunki dla cię, chłopcze, w ostrą stał uzbroję,
Błysk - niedobłysk na wybłysku - oto zęby moje!
Oczaruj się tym widokiem, coś go nie widywał,
Ośnijże się tymi snami, coś ich nie wyśniwał!
Połóż głowę na tym chabrze i połóż na maku,
Pokochaj mnie w polnym znoju i w śródleśnym ćmaku!"
"Będę ciebie kochał mocą, z którą się mocuję,
Będę ciebie tak całował, jak nikt nie całuje!
Będę gardził dziewczętami, com je miał w swej woli,
Bo z nich każda od miłości łka, jak od niedoli.
Chcę się ciałem przymiarkować do nowej pieszczoty,
Chcę się wargą wypurpurzyć dla krwawej ochoty!
Chcę dla twojej, dla zabawy tak się przeinaczyć,
Abym mógł się na twych zębach dreszczami poznaczyć!"
Zazgrzytała od rozkoszy, naostrzyła zęby:
"Idę w miłość, jak chadzałam na leśne wyręby!"
Zaszumiała ponad nimi ta wierzba złotocha -
Poznał chłopiec, czym w uścisku jest stal, gdy pokocha!
Całowała go zębami na dwoje, na troje:
"Hej, niejedną z ciebie duszę w zaświaty wyroję!"
Poszarpała go pieszczotą na równe części:
"Niech wam, moje wy drobiażczki, w śmierci się poszczęści!"
Rozrzuciła go podzielnie we sprzeczne krainy:
"Niechaj Bóg was pouzbiera, ludzkie omieciny!"
Same chciały się uciułać w kształt wielce bywały,
Jeno znaleźć siebie w świecie wzajem nie umiał.
Zaczęło się od mrugania ległych w kurzu powiek -
Nie wiadomo, kto w nich mrugał, ale już nie człowiek!
Głowa, dudniąc, mknie po grobli, szukająca karku,
Jak ta dynia, gdy się dłoniom umknie na jarmarku.
Piersią, sobie przywłaszczoną, jar grabieżczo dyszy,
Uchem, wbiegłym na wierzchołek, wierzba coś tam słyszy!
Oczy, wzajem rozłączne, tleją bez połysku,
Jedno brzęczy w pajęczynie, drugie śpi w mrowisku.
A ta ręka, co się wzniosła w próżnię ponad drogą,
Znakiem krzyża przeżegnała nie wiadomo kogo!
Перевод и комментарий Е.В. ГОЛОВИНА:
"Ненависть Лилит простирается и на живых, и на мертвых мужчин. Рабби Моисей Кордоверо (XVI век) в книге «Pardes Rimanim» ("Гранатовый сад") дает ряд весьма устрашающих примеров. По его словам, Лилит любит совокупляться с повешенными и мертвецами в могилах, но при этом не растит эмбриона во чреве своем. В первом случае, эмбрион зреет под виселицей и рождается женщиной, поросшей колючками, наподобие апунции или ежа, или зубьями пилы. У мертвеца в могиле после подобного соития пенис разрастается женского силуэта ядовитым деревом, похожим на манценил или анчар. Такого рода флоральные «гиноиды», дети Лилит, называются в каббале «маццикинами». Польский поэт XX века Болеслав Лесьмян в балладе «Пила» рассказал о забавах маццикина.
«Лесом идет этот кошмар: женщина-пила дышит могильной свежестью, зубами парней манит.
Приглядела себе парня на краю леса и долины: “Хочу тебя, сон мой единственный, ой люли.
Поцелуй меня, парень, отведай острой стали, прижмись к выблескам да проблескам зубов моих.
Очаруйся невиданностью, оснись чужими снами.
Положи голову на васильки да колокольчики, полюби меня в полевом зное и в лесной тьме”.
“Буду любить тебя силой чудной, целовать как никто.
Плевать мне на деревенских девок, каждая из них рыдает от любви. Любовь для них - горькая доля.
Я хочу примериться телом к новой ласке.
Хочу окровавить губы сумасшедшим желанием, хочу для твоей потехи так разыграться,
чтобы страстные губы врезались в зубы твои”.
“Иду в любовь, как хаживала на лесные вырубки!”
Зашумела над ними ива зловещим золотом,
И познал парень какова сталь, когда полюбит!
“Ой люли, не одну душеньку из тебя зубами вырву, в тот мир отправлю,
полетят они роем растревоженных пчел!”
И распилила его в сумятицу частей:
“Ох вы, забавы мои, пусть вам в смерти посчастливится!”
Распилила тело, разбросала на разные стороны:
“Пусть вас бог пособерет, лохмотья человеческие!”
Но лохмотья хотели сшиться прежней формой, да разыскать друг друга не могли.
Замигали веки в пыльном облаке, неизвестно кто и мигал, только не человек.
Голова покатилась по лугу в поисках шеи, ну прямо как дыня из ладони на ярмарке.
Яр, грабитель, задышал украденной грудью.
Ива зацепила ухо, человечьим ухом заслушала.
Глаза, раскиданные, тлеют кто где: один жужжит в паутине, второй заснул в муравейнике.
Одна нога пляшет на опушке леса, вторая волочится коленом по хлебному полю.
А та рука, что взнеслась в пустоту над дорогой, перекрестила неизвестно кого».
("Странные женщины. Эссе о Лилит и остальных женщинах".)
Перевод Г. Зельдовича тут, на мой взгляд, слабоватый для всей этой местечковой жути. Она ужаснее легенд, которые использовали Эверс и Майринк.